اطلاع از دلیل داغ شدن الکتروموتور برای انجام پروژههای صنعتی با کارایی بالا ضروری است. الکتروموتور یکی از اصلیترین بخشهای دستگاههای صنعتی است که اگر داغ شود و عملکرد مناسبی نداشته باشد، نه تنها انرژی زیادی را به هدر میدهد، بلکه راندمان کار را به طرز وحشتناکی پایین میآورد. همچنین با داغ شدن الکتروموتور به تدریج عایق سیم پیچ آسیب میبیند و از سوی دیگر قطعات داخلی دچار اختلال میشوند. پایین یا بالا بودن ولتاژ، تحمیل بار اضافی، رطوبت و تهویه نامناسب، دو فاز شدن الکتروموتور سه فاز، مشکلات مربوط به گیربکس، اختلال در سنسورها و… همه میتوانند باعث داغ شدن الکتروموتور شوند. در ادامه این نوشته از نیرو گیربکس به طور جامع و کاربردی به بررسی دلایل داغ شدن الکتروموتور میپردازیم.
فهرست مطالب
دلایل داغ شدن الکتروموتور
آشنایی با دلایل داغ شدن الکتروموتور کمک میکند مطابق استانداردها و به شیوه صحیح از تجهیزات صنعتی استفاده نمایید و کمتر دچار مشکل شوید. مهمترین دلایل داغ شدن موتور الکتریکی عبارتند از:
تحمیل بار اضافه به الکتروموتور
اگر با تجهیزات صنعتی و انواع الکتروموتور سر و کار دارید، حتما میدانید که هر الکتروموتور توان معینی دارد و تحمیل بار اضافه به آن میتواند باعث داغی سیمها و خرابی عایق شود. در واقع تحمیل بار اضافه از رایجترین دلایل داغ شدن الکتروموتور است که باید به آن توجه داشته باشید.
انسداد مسیرهای خنک شدن و تهویه نامناسب
کارکرد صحیح الکتروموتور نیازمند وجود خنک کننده است. این دستگاه باید به نحوی نصب شود که امکان جریان هوا فراهم باشد و به عبارت دیگر هوا بتواند از الکتروموتور خارج، و به آن وارد شود. در شرایطی که مسیرهای خنک کننده به دلیل آلودگی و گرد و غبار بسته شده باشد، این جریان هوا امکانپذیر نیست و همین موضوع باعث داغ شدن الکتروموتور میشود. بنابراین برای جلوگیری از این مشکل باید به سیستم خنک کننده الکتروموتور و سرویس و روغن کاری آن توجه داشته باشید و همچنین دستگاه را در جایی نصب کنید که تهویه مناسبی داشته باشد. (از آنجا که با افزایش ارتفاع، غلظت هوا کاهش مییابد، نصب دستگاه در ارتفاع زیاد، مانع تهویه مناسب میشود و داغ شدن الکتروموتور را در پی دارد.)
شایان ذکر است یکی دیگر از مشکلاتی که در صورت نصب نامناسب الکتروموتور بروز پیدا میکند، لرزش الکتروموتور صنعتی است که باید توسط فرد متخصص ریشهیابی و برطرف گردد.
مرطوب بودن محیط
در صورتی که دستگاه در آب و هوای مرطوب فعالیت کند، ممکن است قطعات داخلی آن دچار زنگ زدگی و اکسیداسیون شوند. در این شرایط قطعات زنگ زده سرعت و کارایی پایینی خواهند داشت و نمیتوانند همپای الکتروموتور پیش بروند. به همین خاطر الکتروموتور تحت فشار قرار میگیرد و داغ میشود.
استارت زدن به صورت متوالی
معمولا در مشخصات هر یک از الکتروموتورهایی که تولیدکننده در اختیار مشتری قرار میدهد، تعداد دفعات مجاز برای استارت زدن دستگاه در یک بازه زمانی مشخص آمده است. در حقیقت اگر به صورت متوالی و غیر اصولی الکتروموتور را استارت بزنید، جریان زیادی وارد آن میشود که با داغی دستگاه همراه است. این اتفاق به این دلیل رخ میدهد که برای استارت زدن الکتروموتور نسبت به ادامه فعالیت آن جریان بیشتری مورد نیاز است. بنابراین در بین استارتهای مکرر الکتروموتور باید زمان مناسبی را برای استراحت و خنک شدن دستگاه در نظر بگیرید.
نوسان ولتاژ
اگر ولتاژ نوسان داشته باشد و افزایش یا کاهش پیدا کند، جریان عبوری سیم پیچها تحت تاثیر قرار میگیرد و به همین خاطر دمای الکتروموتور بالا میرود.
کار بی وقفه
اگر الکتروموتور برای کار بیوقفه ساخته نشده و قدرت لازم برای فعالیت طولانی بدون استراحت را ندارد، نباید از آن بدون استراحت استفاده کنید؛ زیرا فعالیت طولانی مدت، موتور الکتریکی را تحت فشار قرار میدهد و باعث داغی آن میشود.
تعمیرات غیراصولی الکتروموتور
اگر تعمیرات الکتروموتور بدون دقت و مهارت کافی انجام شود و پس از آن تعداد سیم پیچها تغییر کند و یا طرز قرارگیری آنها نامناسب باشد، دستگاه کارایی لازم را نخواهد داشت و فشار وارده باعث داغ شدن الکتروموتور میشود.
عدم روغن کاری مناسب دستگاه
قطعات داخلی دستگاه از جمله یاتاقانها، بلبرینگ و… باید به صورت منظم روغن کاری شوند تا در کنار هم حرکت روانی داشته باشند و دچار سایش نشوند. توجه کنید که اصطکاک قطعات با هم، عملکرد آنها را کند میکند و به موتور الکتریکی فشار میآورد. بنابراین عدم روغن کاری مناسب دستگاه از دلایل داغ شدن الکتروموتور است. همچنین باید از تسمهای با سایز مناسب استفاده شود و درجه سفتی آن در حد مناسبی باشد تا به موتور فشار نیاید.
سخن پایانی نيرو گیربکس
در نهایت لازم است بدانید که داغ شدن الکتروموتور نه تنها طول عمر آن را به شدت کاهش میدهد، بلکه با خطر آتش سوزی، انبساط قطعات داخلی و از کار افتادن کامل دستگاه همراه است. بنابراین اگر با این مشکل مواجه شدید، هرچه سریعتر باید از تعمیرکاران با تجربه کمک بگیرید، تا علت آن بررسی و برطرف گردد.
همچنین برای جلوگیری از داغ شدن موتور الکتریکی خوب است در هنگام خرید، هوشمندانه عمل کنید و متناسب با شرایط پروژه، مناسبترین دستگاه را بخرید. از طرفی پس از خرید لازم است دستگاه را در محلی با تهویه مناسب نصب کنید و به صورت دورهای عیب یابی نمایید. با رعایت این چند نکته ساده میتوانید از داغ شدن الکتروموتور جلوگیری به عمل آورید و عمر مفید دستگاه را افزایش دهید.
